Tìm kiếm Blog này

Ðang tải...

Chủ nhật, ngày 01 tháng tư năm 2012

KHẢO CỔ

Lang thang và lại đọc được bài này. Những người bạn chung thủy nhất cũng bỏ ta ra đi. Cái tình giữa hai dân tộc bị màu mắm tôm bôi bẩn. Đọc cho đỡ vui, vì chuyện đã xảy ra lâu lắm rồi. Ta cũng đã từng nghe nhưng khó có thể cảm thán bằng bài này ...

Em ra đi nơi này vẫn thế ... vẫn có em trong tim của Mẹ.
Lời bài hát của Trịnh lại vọng về như một lời nuối tiếc muộn màng ! Lại một nén hương cho Trịnh, mặc dầu ta còn khuya mới hiểu ! Thôi thì hiểu Trịnh đến đâu, thương đến đó ...


Nguồn: Blog Hiệu Minh
Dân Thụy Điển có món cheese (pho-mat) khá nổi tiếng. Người Việt nếu ăn lần đầu thấy bốc mùi khó chịu. Tương tự, nếu mời món đậu phụ chấm mắm tôm, người Bắc Âu phải bịt mũi. Tuy thế, cả cheese và mắm tôm đều là quốc hồn của mỗi nước.
Có người nói, Thụy Điển giúp Việt Nam về minh bạch và chống tham nhũng cũng khó như bắt dân ta ăn cheese. Có vị quan bên phía ta còn thách, đem mắm tôm cho dân Bắc Âu, liệu họ có dám ăn không?
Mỗi lần đi qua Núi Trúc (Ba Đình, Hà Nội), tôi không thể không ngước nhìn khu nhà của Đại sứ quán Thụy Điển lợp tôn mầu đỏ hồng. Sau bao năm, mái nhà ấy vẫn giữ được vẻ tươi tắn như hồi mới xây.
Những người bạn Thụy Điển luôn thủy chung bên cạnh chúng ta trong những năm tháng đen tối nhất của chiến tranh. Tôi chợt nghĩ, mầu đỏ hồng kia chẳng bao giờ phai nhạt như tình hữu nghị 40 năm giữa hai quốc gia này.
Sáng qua, một bạn đồng nghiệp gọi điện báo tin, tòa nhà này sẽ đóng cửa. Lý do chính thức đưa trên thông tin đại chúng như Đại sứ Herrström tại Hà Nội cho biết: “Cắt giảm ngân sách do Quốc hội quyết định đã dẫn tới việc Chính phủ chúng tôi phải đóng cửa các Đại sứ quán, trong đó có Đại sứ quán ở Hà Nội – trong vòng năm 2011”.
Đại sứ gọi là “ngày đen tối nhất trong năm” khi thông báo về thời hạn đóng cửa tòa Đại sứ.
Trong ngoại giao, ý tại ngôn ngoại (ý trong lời ngoài), nói ít hiểu nhiều, nói vậy mà không phải vậy. Ngoại đạo như HM thì càng không hiểu phía bên trong cánh cửa của tòa đại sứ Thụy Điển còn chứa đựng những bộ xương bí mật nào.
Chợt nhớ đến cựu Thủ tướng Olof Palme, người bạn lớn của Việt Nam. Ở châu Âu và đặc biệt là ở Thụy Điển, người ta nhắc đến thế hệ Việt Nam (Vietnam generation), những người lớn lên khi chiến tranh Việt-Mỹ đang ở giai đoạn quyết liệt những năm 1960. Hàng triệu người xuống đường biểu tình vì Việt Nam chính nghĩa, lên án Mỹ xâm lược Việt Nam.
Olof  Palme là một trong những người thuộc thế hệ đó. Chính ông cũng xuống đường phản đối chiến tranh vào những năm 1960-1970 và bị CIA theo dõi từng bước.
Thời gian khó sau chiến tranh, người Thụy Điển đã đến với chúng ta đầu tiên. Hà Nội có bệnh viện Việt Nam – Thụy Điển, hiện đại vào loại bậc nhất nhì trong khu vực lúc khánh thành. Rồi bệnh viện khác ở Quảng Ninh, nhà máy giấy Bãi Bằng và nhiều dự án hữu ích khác.
Thời hội nhập, nhận thấy Việt Nam bị đánh giá có độ minh bạch thấp, tham nhũng cao, họ đã bỏ ra những khoản tiền lớn nhằm giúp ta xây dựng thể chế tốt hơn, mong muốn giúp Việt Nam vượt qua cái bẫy của nước thu nhập trung bình.
Cái tình của người Thụy Điển đối với Việt Nam kể mãi không hết.
Người bạn chat yahoo messeger với tôi đưa ra vài câu hỏi và anh tự trả lời.
* Quốc gia phương Tây nào thân nhất với Việt Nam: Thụy Điển
* Quốc gia phương Tây nào có sứ quán đầu tiên tại Việt Nam: Thụy Điển
* Dân tộc ở châu Âu nào chống Mỹ mạnh nhất trong chiến tranh Việt Nam: Thụy Điển
* Nước nào bỏ qua embargo của Mỹ để giúp Viêt Nam xây dựng sau chiến tranh: Thụy Điển.
* Vân vân và vân vân…
Người bạn có cô người yêu cũ – anh yêu cô ta thì đúng hơn – đang sống với chồng con bên Thụy Điển. Mẹ nàng sang thăm và kể bên đó sướng lắm, bà chưa từng thấy quốc gia nào hạnh phúc như thế. Chủ nghĩa cộng sản của ông Mác-Lê cũng đến vậy thôi.
Sống tại thiên đường mà người ta vẫn nghĩ đến Việt Nam nghèo khổ. Thật kỳ lạ.
Tâm sự với mẹ nàng, người bạn hối tiếc, ngày xưa sao cô bé lại rời bỏ mình. Bà mẹ cười, khi người yêu bỏ thì thường lỗi thuộc về người ra đi, ít ai nghĩ người ở lại cũng có vấn đề.
Ngẫm mà thấy bà nói đúng. Anh ấy già rồi, tầm suy nghĩ rất bảo thủ, không chịu thay đổi. Cô bé kia còn trẻ, anh hơn nàng tới 16 tuổi. Nàng ưa những gì hiện đại, thời cuộc, cell phone đời mới, không thích nghe những điều lão già lẩm cẩm kể lể về thời quá khứ hào hùng, từng đi bộ đội, từng đi tây, có bằng cấp, những chuyện xảy vào lúc nàng chưa sinh ra.
Bà mẹ còn đùa, nếu anh ta thay đổi cho kịp với thời đại thì may ra kiếp sau “em nó” sẽ quay về.
Mắm tôm VN
Bỗng nhiên tôi nhớ đến những người bạn Thụy Điển vừa đóng cửa sứ quán. Họ rời bỏ chúng ta như cô người yêu bé nhỏ của người bạn vì lý do…kinh tế.
Có lẽ chẳng có gì hệ trọng ở đây. Đôi khi nguyên nhân đơn giản chỉ là “chuyện nội bộ của Thụy Điển” như bà Phương Nga của Bộ Ngoại giao tuyên bố. Dẫu thế nào chăng nữa thì chúng ta đã mất một người bạn tốt nhất.
Mẹ cô bạn trên còn kể rằng, món cheese của Thụy Điển cũng khó ăn thật. Nhưng ăn lâu thấy ngon và bổ, chống được bệnh loãng xương.
Cheese được sản xuất theo một chuẩn rõ ràng về vệ sinh thực phẩm và có chứng chỉ quốc tế. Nó cũng giống truyền thống minh bạch, chế độ ít tham nhũng nhất thế giới của Thụy Điển có từ 300 năm nay.
Mắm tôm Việt Nam được sản xuất bằng một qui trình không rõ ràng, vì cách làm của nông dân ta, tiện cách nào pha chế cách đó. Chưa ai cấp pattent (bản quyền) cho mắm tôm Việt Nam. Vì thế, ăn mắm tôm hay bị đau bụng.
Nếu cứ khăng khăng mắm tôm của ta ngon hơn cheese của Thụy Điển, thì một lúc nào đó, người ta sẽ bịt mũi bỏ đi.
Rồi đây mái nhà hồng đỏ tại số 2 Núi Trúc sẽ bị phai mầu sau khi đóng cửa. Liệu rằng tình hữu nghị Việt Nam -Thụy Điển có phôi pha theo, dù đã từng thắm thiết trong suốt 40 năm qua.

Thứ tư, ngày 21 tháng ba năm 2012

Ngày càng xoắn !

Thông tin về thu phí bảo trì đường bộ khiến cho nhiều người dân lo lắng. Phí chồng chất !


Đường bộ xuống cấp, hư hỏng ... OK ! Lâu rồi thì nó phải hỏng ! Hỏng thì phải làm lại, bảo trì, nâng cấp . OK !


Nhưng ghét một cái là đường mới làm chưa lâu cũng hỏng ! Nguyên nhân hỏng thì ai cũng biết ! Trong khi phí làm đường bộ của chúng ta quá đắt, đắt gấp nhiều lần TQ và Mỹ ... trong khi đó, đường của họ bảo hành 50 năm !


Sản phẩm làm ra không được bảo hành, hư hỏng cuối cùng lại đổ lên đầu người đóng thuế. Còn tiền rớt rơi trong quá trình thiết kế, giám sát và thi công ... thì bỏ túi ! Sự vô lý đến cùng cực này đang thể hiện sự đúng đắn của một vị lãnh đạo cấp cao (đã về hưu) :


Hệ thống của chúng ta như một cỗ xe tăng mất phanh đang lao dốc, chẳng thể nào phanh lại được nữa ...


Và nguy cơ mất ổn định ngày càng hiện hữu, như một câu nói của nhà lãnh đạo Mỹ buộc phải tháo chạy năm 1975 :


Chúng tôi sẽ quay lại đây sau 40 năm nữa mà chẳng tốn 1 viên đạn !


Năm nay là 2012, tròn 37 năm !


40 năm, thời gian quá nửa đời người và đủ để sản sinh ra 2 thế hệ ! Và người ta thương mình ... với lòng thương hại !

Thứ năm, ngày 15 tháng ba năm 2012

Nếu ta là người Mỹ ...

Người Mỹ có câu : I am American ! TÔI LÀ NGƯỜI MỸ !

Câu nói đậm tính tự hào thêm một chút trịch thượng khi nhìn xuống phần còn lại khiến cho dù sao, phần còn lại vẫn có một chút bực mình ! Đó là nói trên tinh thần của bên này ...

Nhưng nếu chúng ta cứ thử đặt địa vị mình vào chính người Mỹ thì sao nhỉ ? Khi đó chúng ta sẽ phải đi tìm lý do tại sao lại có câu nói đó ? Ờ há ... Lý do để họ tự hào thì rất nhiều, kể ra đây mất công. Chỉ nêu ra một lý do khiến cho tất cả đều nể phục, dẫu muốn bực mình cũng phải công nhận.

Đó là tinh hoa của nhân loại đều tập trung về Mỹ trong hơn 200 năm qua ! Lý giải cho điều này lại có rất nhiều lý do, cũng không tiện kể ra ở đây vì quá dài dòng. Chỉ biết rằng thực tế nó là như thế ! Hiến pháp Mỹ có câu : We are people ! Dịch ra cho nó sát nghĩa cũng rất mất thời gian ...

Và thực tế cận đại đã và đang thể hiện cái uy quyền của tinh hoa như mọi cái giá trị đều được tôn trọng ! Và phần còn lại, dẫu muốn hay không cũng phải mua, ăn cắp hay hợp tác để sử dụng cái tinh hoa đó để phát triển cho cuộc sống của dân tộc mình. Ai biết phát huy tốt cái tinh hoa của nhân loại thì dân tộc đó sẽ phát triển. Nhật Bản chẳng hạn  ...

Và khi đứng trên cái đỉnh núi (tinh hoa, sống và hưởng thụ ...) đó, khi nhìn ra xung quanh, chính ta (nếu là người Mỹ) tại sao không cho phép mình một chút tự hào : I am American ? Văn hóa tự hào, tự tôn hay thể hiện mình thái quá kiểu trọc phú chắc cũng không phải là tôn chỉ của câu nói đó, nhưng cái thể hiện của văn hóa tự hào bậc cao nó sẽ diễn tiến theo một tiến trình khác mà họ đã làm suốt 100 năm qua ...

Văn hóa ích kỷ : Tự thân nó sẽ tìm cách vận dụng tinh hoa của chính mình để làm lợi cho mình. Vơ vét tài nguyên, áp đặt thể chế quản lý XH, xuất khẩu vũ khí, xui nguyên giục bị ... để duy trì cái có lợi cho chính người Mỹ.

Văn hóa cộng đồng : Rõ ràng, họ thấy họ có những ưu điểm của họ và nhìn ra thấy vô số cái bất hợp lý của người khác khiến cho chất lượng cuộc sống của một số nơi trên thế giới khổ đau, và thẳm sâu trong trái tim con người Mỹ, họ thấy cần phải có trách nhiệm cho cuộc sống của người khác. Kiểu như anh cả lo công việc cho một đàn em ...

Và khi đó, câu nói : I am American nó thể hiện đúng bản chất sáng tối của nó !

Nếu ta là người Mỹ, không khéo mảng tối còn đáng sợ hơn họ nhiều !

Nếu ta là người Mỹ ...

Người Mỹ có câu : I am American ! TÔI LÀ NGƯỜI MỸ !

Câu nói đậm tính tự hào thêm một chút trịch thượng khi nhìn xuống phần còn lại khiến cho dù sao, phần còn lại vẫn có một chút bực mình ! Đó là nói trên tinh thần của bên này ...

Nhưng nếu chúng ta cứ thử đặt địa vị mình vào chính người Mỹ thì sao nhỉ ? Khi đó chúng ta sẽ phải đi tìm lý do tại sao lại có câu nói đó ? Ờ há ... Lý do để họ tự hào thì rất nhiều, kể ra đây mất công. Chỉ nêu ra một lý do khiến cho tất cả đều nể phục, dẫu muốn bực mình cũng phải công nhận.

Đó là tinh hoa của nhân loại đều tập trung về Mỹ trong hơn 200 năm qua ! Lý giải cho điều này lại có rất nhiều lý do, cũng không tiện kể ra ở đây vì quá dài dòng. Chỉ biết rằng thực tế nó là như thế ! Hiến pháp Mỹ có câu : We are people ! Dịch ra cho nó sát nghĩa cũng rất mất thời gian ...

Và thực tế cận đại đã và đang thể hiện cái uy quyền của tinh hoa như mọi cái giá trị đều được tôn trọng ! Và phần còn lại, dẫu muốn hay không cũng phải mua, ăn cắp hay hợp tác để sử dụng cái tinh hoa đó để phát triển cho cuộc sống của dân tộc mình. Ai biết phát huy tốt cái tinh hoa của nhân loại thì dân tộc đó sẽ phát triển. Nhật Bản chẳng hạn  ...

Và khi đứng trên cái đỉnh núi (tinh hoa, sống và hưởng thụ ...) đó, khi nhìn ra xung quanh, chính ta (nếu là người Mỹ) tại sao không cho phép mình một chút tự hào : I am American ? Văn hóa tự hào, tự tôn hay thể hiện mình thái quá kiểu trọc phú chắc cũng không phải là tôn chỉ của câu nói đó, nhưng cái thể hiện của văn hóa tự hào bậc cao nó sẽ diễn tiến theo một tiến trình khác mà họ đã làm suốt 100 năm qua ...

Văn hóa ích kỷ : Tự thân nó sẽ tìm cách vận dụng tinh hoa của chính mình để làm lợi cho mình. Vơ vét tài nguyên, áp đặt thể chế quản lý XH, xuất khẩu vũ khí, xui nguyên giục bị ... để duy trì cái có lợi cho chính người Mỹ.

Văn hóa cộng đồng : Rõ ràng, họ thấy họ có những ưu điểm của họ và nhìn ra thấy vô số cái bất hợp lý của người khác khiến cho chất lượng cuộc sống của một số nơi trên thế giới khổ đau, và thẳm sâu trong trái tim con người Mỹ, họ thấy cần phải có trách nhiệm cho cuộc sống của người khác. Kiểu như anh cả lo công việc cho một đàn em ...

Và khi đó, câu nói : I am American nó thể hiện đúng bản chất sáng tối của nó !

Nếu ta là người Mỹ, không khéo mảng tối còn đáng sợ hơn họ nhiều !

Chủ nhật, ngày 26 tháng hai năm 2012

Lịch sử và những điều cay đắng !

Lịch sử nước Việt chúng ta có nhiều điều khuất tất, ngày xưa và cho đến tận cận đại bây giờ...Một cách gián tiếp, chúng ta có thể khẳng định rằng, những người làm sử đương đại vẫn còn có những khúc mắc trong tư tưởng hệ khiến cho sự méo mó lệch lạc về phía ..khó chấp nhận.

Ai cũng biết rằng, nguyên nhân và kết quả là một cặp phạm trù không thể tách rời. Thực tế diễn ra đều có nguyên nhân từ trước và có khi nguyên nhân đó tít mù tắp từ mấy đời trước. Và để tránh đi những cái có thể diễn ra trong tương lai, những vương triều đương đại thường tìm mọi cách để tận diệt những gì tệ hại có thể dẫn đến sau này !

Lịch sử nước Việt đã trải qua rất nhiều vương triều phong kiến và sự hoán đổi, thay thế giữa các vương triều để lại cho hậu thế những trang sử đẫm máu. Không riêng gì nước Việt chúng ta mà ngay cả những XH tiên tiến bây giờ, ngày xưa máu cũng đổ ! Cái chung nhất cho hiện tượng này bắt nguồn sâu xa từ lòng ích kỷ cá nhân, lợi ích của dòng họ và sự bạo tàn của phần con trong thời tranh tối tranh sáng ...

Ừ thì ai cũng thế, duy chỉ cách đánh giá và nhìn nhận lịch sử có phần khác nhau giữa các nền văn hóa. Và cuối cùng là cách tuyên truyền, giảng dạy về lịch sử như thế nào để cho các thế hệ tiếp theo học tập, rút kinh nghiệm sao cho tránh được những sai lầm của cha ông mình đã mắc phải. Và trong thế giới ngày hôm nay đã tồn tại những quốc gia có tầm văn hóa hoán đổi rất cao khiến cho muôn dân được thái bình.

Rồi các quốc gia đó cũng phải phát triển hơn nữa mặc dầu từ xa, chúng ta đã phải vô cùng ngưỡng mộ. Thế giới ngày nay có thể cho chúng ta biết nhiều điều mà chúng ta không cần phải trực tiếp mắt thấy tai nghe. Biết là biết vậy, biết người nhưng chưa biết mình thì chỉ có lệch lạc.

Cha ông bảo : Sóng trước đổ đâu, sóng sau đổ đấy !

Mỗi con sóng là một đời người. Một chùm sóng liên tiếp là một vương triều, chẳng có cái gì là tồn tại mãi mãi. Để thay đổi được điều đó, chắc phải cần những bài học về lịch sử ngấm dần như mưa dầm qua vài ba thế hệ cộng với văn hóa tiếp thu tinh hoa của nhân loại. Nước Nhật một thời đế quốc trải qua 2 cuộc đại chiến thế giới, nay đã phải chịu chấp nhận và tìm một hướng đi khác phù hợp để phát triển. Vậy thôi !

Nước Nga một thời đại đế, một thời khuynh đảo nay cũng phải oằn mình trả nợ văn hóa. Mới đó mà đã hơn 20 năm ... tạm coi là một đời ! Vậy mà cho đến giờ, vẫn đã yên đâu ? Gánh nặng văn hóa trả khó lắm thay ...

Cũng vậy thôi, còn có để mà chiêm nghiệm. Sự thay đổi là căn nguyên của tiến hóa. Giống như lũ trẻ bây giờ, sao mà thông minh vậy trời ?

Thứ sáu, ngày 24 tháng hai năm 2012

Rau tập tàng

Ai là người đã sinh ra và lớn lên ở vùng nông thôn đều rất quen thuộc cũng như không bao giờ quên được món rau tập tàng. Nó mộc mạc, dân dã mà thấm đẫm hồn quê. Rau tập tàng không phải tên một loài rau mà là tập hợp những loài rau hoang dã, con người có thể ăn được. Nó là những loài rau mọc ở bờ bụi không biết đến bàn tay vun trồng và chăm bón của con người. Rau tập tàng là những loại rau như rau dền cơm, rau sam, thài lài, bồ hôi, me đất, rau xưng, đọt dâu, lá võng ... Nhiều, nhiều lắm !

Cứ mỗi độ mùa mưa về là người dân quê lại có niềm vui của những bữa cơm rau tập tàng. Trời mưa, đồng đất ngập nước, rau màu bị úng thì rau tập tàng trên các bờ cao bụi xa được nước trời thi nhau sinh sôi, phát triển. Nhìn những ngọn rau non tơ, những lá rau mượt mà mà như thấy mát trong tâm can.

Hái rau tập tàng cũng phải biết cách hái thì đĩa rau mới ngon lành, đậm dà và đủ vị hơn.  Các loại rau phải được hái theo một tỷ lệ nhất định, hợp lý để khi luộc hay nấu canh có sự hòa quyện giữa các vị hương của các loại rau. Và luộc hay nấu canh cũng đòi hỏi phải có kinh nghiệm vì những loại rau này rất non, nếu để trong nước sôi lâu hoặc nấu từ khi nước đang còn nguội là hỏng ngay.

Ăn rau tập tàng luộc cũng phải có nước chấm phù hợp. Nước mắm tỏi cũng không phải là một sự lựa chọn tồi, nhưng để được như cậu với mợ thì phải là nước chấm mắm mày mạy. Hai cái thứ hoang dã tự nhiên này phối kết hợp với nhau thành một “cặp đôi hoàn hảo” đến lạ kỳ ! Cái ngọt ngọt , thơm thơm, chua chua, bùi bùi, nhẫn nhẫn, the the, đăng đắng .. và mùi thơm ngan ngát của tất cả các loại rau trẫm mình trong mắm mày mạy thật là kỳ diệu !

Sự diệu kỳ của một món môn đăng hộ đối tầm thường này đã chắp cánh, thăng hoa và để những ai đã một lần thưởng thức cũng đủ mang theo cái dư vị của nó đến suốt đời ...

Continue ...

(Trích và chế thêm tản văn của BÙI TẤN XƯƠNG đăng trên báo văn nghệ số 49, ngày 03/12/2011)